Bewegend leren is één van de belangrijkste speerpunten
om beelddenkers beter te laten leren.

 

Download de Beweegbingo of maak direct een kennismakingsafspraak

In gesprek met je puber

januari 2022

Waarom draait een gesprek met je puber over school of huiswerk vaak uit in ruzies en discussies (over onvoldoendes), goed bedoelde adviezen (van jouw kant) en de hakken in het zand (van de kant van je puber)? Je wilt je kind immers alleen maar helpen, want het kan zoveel makkelijker of sneller als ze weten dat … (vul zelf maar in). Maar het resultaat is dat het er in huis niet gezelliger op wordt.

Dit is deel 2 na het artikel ‘In gesprek met je kind’, waar het eerste deel ging over kinderen op de basisschool en dit artikel specifiek is gericht op het gesprek met je puber.

Tips voor open gesprekken

Ik geef je in dit artikel 8 tips om ervoor te zorgen dat het gesprek rustiger verloopt én het een echt gesprek kan worden. En weet …, oefening baart kunst, dat geldt dus ook voor jou als ouder. Het zal niet gelijk zonder ruzie verlopen, houd vol!

Een bonustip: Ga steeds met 1 tip (per week) aan de slag. Zo kun je eerst het één onder de knie krijgen voor je verder gaat. Net als voor je kind, leren in stukjes is veel effectiever dan alles in 1 keer!

1. Nieuwsgierig

Volgens van Dale:
nieuws·g
ie·rig (bijvoeglijk naamwoord, bijwoord)
1(te) verlangend te weten

Mijn eerste tip is ‘Wees nieuwsgierig’. Stel belangstellende vragen en luister naar het antwoord. Ga het gesprek aan zonder oordeel of ongevraagd advies te geven. Laat weten dat je er voor je kind bent mocht hij vragen hebben of hulp nodig hebben. Deze (hulp)vraag komt niet meteen…maar wacht af en blijf nieuwsgierig!

Vragen kunnen zijn:

  • Hoe gaat het met huiswerk maken?
  • Heb je hulp nodig?
  • Waar gaat wiskunde/aardrijkskunde/enz over dit hoofdstuk?

nieuwsgierigheid en leren

2. ‘Ben je zelf tevreden?’

Als je kind vertelt dat hij/zij een 6.5 heeft gehaald voor Engels en normaal haalt je kind daar een 8 of hoger voor, vraag dan eerst aan je kind of hij/zij zelf tevreden is over het cijfer. Gegarandeerd dat je dan een uitgebreider antwoord krijgt. Misschien was het niet gelukt om te leren omdat …. of was de grammatica heel moeilijk deze keer of waren het meer woordjes dan normaal. Wanneer je zou reageren met zoiets als ‘Normaal heb je een hoger cijfer’ gaat je kind waarschijnlijk in de weerstand, misschien verdedigen met dezelfde argumenten als hierboven, maar de sfeer is totaal anders. En er is geen opening voor een gesprek.

Hulp aanbieden heeft dan geen zin en je kind wil zijn verhaal niet meer kwijt bij je. Met het resultaat dat je kind helemaal niet meer vertelt welke cijfers hij/zij haalt. Tuurlijk zie jij dat wel in SOM of Magister voorbij komen, maar er is geen open gesprek mogelijk.

3. Benoem wat je ziet bij je puber

Als je ziet dat hij vanzelf aan zijn huiswerk is gestart of bezig is met de planagenda (of hoe klein ook) benoem dit dan. Pubers hebben soms geen idee van de goede dingen die ze doen. Je kunt ze als ouder enorm helpen door gewoon te benoemen wat je ziet.
Zie je bijvoorbeeld dat je kind zelfstandig zijn boeken uit zijn tas haalde? Ging je dochter zelf naar boven zonder telefoon? Was het cijfer hoger dan de vorige keer? Geef complimenten en vraag nieuwsgierig of je kind zelf kan uitleggen waarom het lukt om (eerder) de boeken uit de tas te halen, de telefoon beneden te laten of waarom hij een beter cijfer had.

Doe dit zonder oordeel of goedbedoeld advies. Dus zeg dingen als ‘Wat goed dat je vandaag direct na school bent gestart met je huiswerk.’ of ‘Ik zie dat je de toetsen in je (plan)agenda hebt geschreven, wat handig’.

Bespreek samen wat er de afgelopen weken allemaal gelukt is. Kijk ook samen vooruit, wat zijn de punten om de komende weken aan te werken. Maak niet te grote stappen. Het is gelukt om 15 minuten achter elkaar te concentreren afgelopen week, dan maak je daar nu komende week 1 keer 20 minuten van. Probeer successen te creëren. 

4. Vertel over je eigen fouten en struggles

Vertel dat jij ook moeite had met leren vroeger (en waarschijnlijk nog met nieuwe dingen) en dat je nu beter weet hoe het werkt voor jou. En hoe je dit in je werk of dagelijks leven nog steeds gebruikt. Zo maak je een boodschappenbriefje om dingen niet te vergeten, maak je een planning voor de week voor je werk of voor het gezin of deel je het huishouden ook op in kleine stukjes (de ene week uitgebreide schoonmaak van de badkamer, de andere week van de keuken).

Vertel dat je nu ook nog fouten maakt, dat dat bij het leren hoort. Bedenk van te voren al iets wat je kunt vertellen aan je kind. Ben je een keer een afspraak vergeten of ben je te laat van huis vertrokken en wat waren de consequenties? Probeer dit vaker te bespreken, het hoeft niet eens rechtstreeks aan je puber, maar het kan ook aan je partner terwijl je kind in de kamer is en kan meeluisteren. Je doet dit misschien nu heel bewust pas als je kind niet in de kamer is, maar ook dit moeten ze leren, anders denken ze dat als je volwassen bent je helemaal geen fouten meer maakt of nooit moeite hebt met (nieuwe) dingen leren.

5. Concentreren lukt wel

Pubers betrekken concentratie vaak alleen op schooldingen. Ze hebben dan het idee dat ze niet goed zijn in concentreren. Maar er zijn natuurlijk heel veel andere dingen waarbij je je ook goed moet kunnen concentreren: voetballen, tennissen, gamen, tekenen, muziek maken enz. 
Je kunt samen met je kind bespreken wanneer het wel lukt om te concentreren. Weten dat er momenten zijn waarop het concentreren wel lukt is heel belangrijk. Ze kunnen het dus wel, hoe kunnen ze dit toepassen op schoolwerk?

Ze kunnen zich bijvoorbeeld goed concentreren met gitaar spelen. Waarom dan wel? Waarschijnlijk omdat dat iets is wat ze heel leuk vinden. Hoe kunnen ze zorgen dat het schoolwerk leuker wordt? Door bijvoorbeeld muziek aan te zetten of door jezelf te belonen na 20 minuten hard studeren met 5 minuten je lievelingsliedje te spelen op de gitaar.

Waarom lukt het je wel om goed te concentreren met tekenen? Omdat er leuke plaatjes en kleurtjes gebruikt worden? Dat kun je ook heel goed inzetten bij het maken van je huiswerk.

Wat ook helpt bij het blijven concentreren van je huiswerk is om te kijken naar de volgorde van je huiswerk en de tijd die je bezig bent. Wissel maken en leren af en gebruik de pomodoro-techniek.

De pomodoro techniek is een methode waarbij je 20 minuten gefocust gaat werken aan je huiswerk en daarna 5 minuten pauze neemt, waarbij beweging belangrijk is. Even wat drinken halen of een balletje trappen tegen de muur.

6. Vraag of je kind hulp nodig heeft bij het plannen

Een planning is zo belangrijk. Zo krijg je overzicht, zodat je weet wat je kunt verwachten en wanneer je moet beginnen met leren. Dat geeft rust in je hoofd, het staat allemaal op papier, je hoeft het dus niet te onthouden en je kunt niets vergeten, dus geen stress. Een planning maken kost, zeker in het begin, even tijd. Tijd die je puber waarschijnlijk liever aan zijn huiswerk besteedt, maar het geeft ook tijd. Je kunt direct beginnen, omdat je weet wat je moet doen. Als je elke dag eerst moet kijken wat je moet gaan doen, kost dat ook tijd.

Je kunt afspreken dat je je puber helpt herinneren aan het maken van een planning. Vindt je kind het fijn als jij hem elk weekend bijvoorbeeld eraan herinnert door te vragen of de planning al af is voor deze week? Laat hem weten dat je snapt dat het lastig is en vraag hem of hij het je wil laten zien, omdat je geïnteresseerd bent. Dan heeft hij minder het gevoel dat hij gecontroleerd wordt. Stel vragen, maar ga geen goed bedoelde adviezen geven. Door vragen te stellen zet je je kind aan het denken. Je kunt wel vragen of je een advies mag geven. Is het antwoord nee, dan laat je het ook.

Vragen die je kunt stellen over de planning (niet allemaal tegelijk!):

  • Vertel eens hoe je je planning hebt gemaakt? Waar heb je rekening mee gehouden?
  • Hoeveel toetsen heb je komende week? Welke vind je makkelijk/moeilijk?
  • Waarom heb je Frans 3x gepland en Engels 2x?
  • Welke volgorde houd je aan? Wissel je maken en leren af?
  • Waarom heb je deze dag heel veel staan en de andere dag heel weinig?
  • Heb je rekening gehouden met je sporttraining en/of andere buitenschoolse activiteiten?
  • Hoe ga je het leren? Welke strategie/manier?
  • Heb je hulp nodig bij iets komende week? Zo ja, maak direct een afspraak met tijdstip om samen te gaan zitten, zo is het voor iedereen duidelijk.

7. Waarom?

Weet je puber wel waarom hij Franse woordjes moet leren of topografie of biologie? Het doel van de lessen is vaak niet duidelijk voor je kind. Voor beelddenkers is het nog belangrijker om het nut te weten van hetgeen ze moeten leren. Ze willen weten waarom en als ze dat niet weten, dan verliezen ze hun interesse en krijgt het een stempel ‘niet belangrijk‘.

Het is niet altijd zo simpel. Als je juf wilt worden op de basisschool dan heb je geen Frans nodig. Als je bakker wilt worden, dan heb je geen aardrijkskunde nodig. Maar toch leer je wel van aardrijkskunde, je leert namelijk leren, je leert onthouden en dat heb je weer nodig voor elke opleiding na de middelbare school.

Er zijn nog veel meer doelen, kijk maar eens naar het artikel ‘het nut van leren’.

8. Schakel hulp in

Mijn jongste dochter neemt dingen makkelijker van mij aan dan mijn oudste (inmiddels VWO tweede klas). Gelukkig zie ik ook wel dingen, die ze niet wilde horen, toch gebruiken bij het maken van haar huiswerk. Ik wil hiermee aangeven dat het misschien goed is om toch iemand om hulp te vragen om te gaan oefenen en tools aan te bieden om makkelijker te leren.

En als je dan in een open gesprek met je kind erachter komt dat je kind wel wat hulp kan gebruiken omdat het niet goed lukt met het plannen of je kind weet niet goed hóe hij/zij kan leren, dan kun je vragen of je kind daar hulp bij wilt krijgen. Ga samen op zoek naar iemand waar je kind een goed gevoel bij krijgt (of bekijk zelf alvast een aantal websites waar je kind uit kan kiezen). Bekijk welke trainingen er aangeboden worden en bekijk de ‘wie ben ik-pagina’. Een beeld van iemand krijgen is heel belangrijk, vooral voor beelddenkers.

Ik bied ook een training aan voor leerlingen op de middelbare school. De training ‘Makkelijker leren met de planagenda’. Met de planagenda leren kinderen eenvoudig plannen. Het helpt kinderen inzicht en structuur te krijgen zodat ze hun huiswerk kunnen overzien, kunnen plannen en leren. Daarnaast leren ze ook verschillende leerstrategieën om makkelijker woordjes en teksten te leren. En om de drempel nog lager te houden, heb ik altijd een kosteloos en vrijblijvend kennismakingsgesprek.

Ik wil meer informatie over de training
‘makkelijker leren met de planagenda’


Lukt het jou om in gesprek te komen met je puber? Aan welke tip heb je het meest of heb je tips voor andere ouders? Laat het weten in de reactie hieronder.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *